1.1.5.3 Veiligheid
Wat willen we bereiken?
Ons doel is dat de gemeente Hardenberg een veilige gemeente is, waar inwoners, ondernemers en bezoekers zich welkom, thuis, vertrouwd en veilig voelen. Een gemeente met weinig overlast en criminaliteit. En een gemeente die de hedendaagse en complexe veiligheidsproblemen effectief het hoofd kan bieden. We houden de veiligheid in onze gemeente op orde. Veiligheid is de basis voor iedereen. Daarom zetten we in op preventie, handhaving en integrale samenwerking. We hebben nauwe contacten met de politie, het sociale domein en overige ketenpartners. Hiermee willen we een groot gevoel van veiligheid creëren en behouden. Momenteel werken we aan een nieuw integraal veiligheidsplan (IVP) voor de periode 2025-2028. In dit IVP worden geprioriteerde veiligheidsthema’s waar de gemeente Hardenberg de komende jaren zowel preventief als repressief extra aandacht aan wil geven op hoofdlijnen vastgelegd. De gemeenteraad wordt meegenomen in het proces om tot dit IVP te komen. De raadsleden bepalen de geprioriteerde veiligheidsthema’s en we koersen erop dat het IVP eind 2024 door de gemeenteraad wordt vastgesteld. Voordat veiligheidsthema’s geprioriteerd kunnen worden moet de gemeente een goed beeld hebben van wat er speelt op het gebied van openbare orde en veiligheid. Daarvoor wordt momenteel een veiligheidsanalyse uitgevoerd waarbij inwoners, ondernemers en (veiligheids)partners worden betrokken. De resultaten van de veiligheidsanalyse worden op dinsdag 1 oktober 2024 met de fractievoorzitters en woordvoerders openbare orde en veiligheid van de fracties besproken. Hierna wordt het IVP in concept opgesteld.
Wat wilden we gaan doen in 2025 (het plan)?
Vooruitlopend op het nieuwe IVP richten wij ons op een aantal initiatieven, zoals:
- Jeugd en veiligheid; De handel in en het gebruik van drugs onder jongeren is een aanhoudend probleem. Om dit aan te pakken werken we samen met verschillende partijen. De procesregisseur zorg en veiligheid coördineert dit en geeft de samenwerking en informatievoorziening tussen de betrokken partijen op goede wijze vorm. Niet alleen bij jeugd en veiligheid maar ook bij andere initiatieven zien wij de noodzaak om te investeren in preventie onder het motto “voorkomen is beter dan genezen”.
- Georganiseerde/ondermijnende criminaliteit; De aanpak van de georganiseerde criminaliteit vraagt om een georganiseerde overheid. In de aanpak van georganiseerde/ondermijnende criminaliteit werken we lokaal, regionaal en landelijk samen met diverse (veiligheids)partners. De data (informatie) van verschillende (veiligheids)partners versterkt onze informatiepositie. Door kennis en expertise van (veiligheids)partners te bundelen willen we georganiseerde criminaliteit integraal benaderen en komen tot een effectieve aanpak. Daarnaast vergroten we de bewustwording op het gebied van ondermijning binnen de organisatie en bij inwoners, ondernemers en (veiligheids)partners. We stimuleren het gebruik van meldpunten waar signalen over ondermijning kunnen worden gemeld. We continueren het intern ondermijningsoverleg waar we ondermijningssignalen bespreken en de nodige interventies bepalen. En samen met onze (veiligheids)partners voeren we integrale controles uit om de voorschriften te handhaven en verschillende branches te beschermen.
- Digitale weerbaarheid; De gemeente heeft een grote verantwoordelijkheid om de informatievoorziening te beveiligen en veilig te houden. Daarom versterken we onze digitale weerbaarheid. Een digitaal weerbare gemeente kan potentiële incidenten vroegtijdig signaleren en de gevolgen ervan beperken, omdat de juiste maatregelen zijn getroffen. We zorgen dat onze systemen op orde zijn en onze medewerkers digitaal veilig werken. We hebben oog voor de wederzijdse beïnvloeding van de digitale en fysieke wereld in veiligheidssituaties. Bij inwoners en ondernemers versterken we de bewustwording van digitale risico’s. We hebben daarin ook aandacht voor digitale zelfredzaamheid, zodat mensen weten wat zij zelf kunnen doen.
- Veilige en vitale vakantieparken; Het project Veilige en Vitale Vakantieparken heeft als doel een integrale aanpak en visie op veilige en vitale vakantieparken te borgen. In het project is een aantal parken geprioriteerd die visie en daaropvolgend een aanpak vragen. In 2025 wordt hiermee gestart en hiervoor is in de perspectiefnota een budget van 400.000,- opgenomen. Er wordt in een meerjarige inzet voorzien. Afhankelijk van de visie en aanpak zullen daar in de meerjarenbegroting 2026 tot en met 2029 aanvullende project- en uitvoeringsbudgetten voor aangevraagd worden.
De raad is in het voorjaar van 2024 geïnformeerd over het tot nader order uitstellen van een definitieve keus voor de toekomstige huisvesting van de brandweerkazerne in Hardenberg. In het stadium waar we nu zijn is het prematuur hiervoor middelen te reserveren omdat de veiligheidsregio het vastgoedbeleid en het daaraan gerelateerd technisch-financiële normenkader nog niet heeft vastgesteld. Zolang daar nog geen duidelijkheid over is zijn de verdere voorbereidingen voor de toekomstige huisvesting van de brandweerkazerne in Hardenberg on-hold gezet. In het nieuwe integraal veiligheidsplan (IVP) voor de periode 2025-2028 worden mogelijk (aanvullende) veiligheidsthema's ingebracht en door de raad geprioriteerd, die vragen om een bijsturing of uitbreiding van taken en middelen. Indien dit het geval is wordt dit tijdens de budgetcyclus behandeld.
Wat hebben we daarvoor gedaan in 2025 (het resultaat)?
In maart van 2025 heeft de gemeenteraad het Integraal Veiligheidsplan 2025-2028 (IVP) vastgesteld. De geprioriteerde thema’s in het IVP en het daarbij behorende concept uitvoeringsplan zijn breder van opzet dan de in de begroting gemelde speerpunten, waarvan destijds aangegeven is dat we daar mee bezig zouden gaan vooruitlopend op het vastgestelde IVP. Wanneer we ons beperken tot hetgeen in de begroting is genoemd geldt:
- De groepsgerichte aanpak om jeugdoverlast terug te dringen heeft een nieuwe impuls gekregen. Zo is er een convenant afgesloten om hierin samen te kunnen optrekken. Gemeente, politie en OM hebben hierover nadere afspraken gemaakt, die ertoe moeten leiden dat de betrokken jongeren het overlastgevende gedrag stoppen. Dit kan bijvoorbeeld door hen alternatieven of ondersteuning te bieden, of waar nodig strafrechtelijk te vervolgen. De RE-ACT aanpak is gecontinueerd en er is een handhavingsplan opgesteld ten behoeve van jeugd en middelengebruik.
- In 2025 hebben diverse controle-, preventie- en bewustwordingsactiviteiten plaatsgevonden. Daarnaast is er via een integrale aanpak casuïstiek opgepakt via het lokaal ondermijningsoverleg en het regionale informatieplein. Dit op basis van meldingen uit de organisatie, van veiligheidspartners, via het gemeentelijke meldpunt of via MMA. Er is geparticipeerd in een regionaal traject met betrekking tot de wet Bibob en er is een lokale Bibob-werkgroep opgericht. In afstemming en samenwerking met de gemeenten Dalfsen en Ommen is het Damocles beleid geactualiseerd. Ook is er aandacht besteed aan bewustwording op het gebied van ondermijning en integriteit.
- We hebben de regionale samenwerking op dit thema versterkt door te participeren in diverse regionale overleggen. Er is aandacht besteed via de media aan dit onderwerp ter bevordering van de bewustwording en de bereidheid van slachtoffers om aangifte of melding te doen van online criminele activiteiten. Daarnaast is er structurele afstemming tot stand gebracht met de functionarissen die zich bezighouden met de bedrijfscontinuïteit en de digitale veiligheid van de gemeentelijke organisatie. Ook zijn er contacten gelegd met het platform Veilig Ondernemen . Intern zijn er acties uitgezet om de bewustwording van het personeel te vergroten en om onze systemen te beveiligen.
- In 2025 zijn voor een aantal prioritaire vakantieparken toekomstscenario’s gemaakt en bestuurlijke keuzes doorleefd. Tevens is het effect van de ministerieel gewenste instructieregel meegenomen, hetgeen heeft geleid tot een lobbytraject. In 2026 wordt met het management en de VVE’s van de prioritaire parken verder gewerkt aan de uitwerking van de scenario’s.
Naast bovenstaande en de meer reguliere werkzaamheden, is op basis van het IVP ook aandacht geschonken aan andere veiligheidsthema’s. Zo is ervaring opgedaan met de geïmplementeerde methodiek Aanpak Voorkoming Escalatie (AVE). De werkwijze wordt voor verschillende soorten zaken ingezet, zoals personen met verward gedrag, jeugdproblematiek en huiselijk geweld. Met betrokken partijen is een start gemaakt met intensivering van de aanpak van woonoverlast en actualisering van de beleidsregels. In de eerste helft van 2025 is de motie “Veilig, altijd, overal”, die betrekking had op huiselijk geweld, uitgevoerd. Dit heeft geresulteerd in informatiepagina op de website. Daarnaast wordt het meldpunt straatintimidatie gelanceerd en wordt een programma voor de aanpak van femicide voorbereid. Dat geldt ook voor het programma de Weerbare samenleving, dat in samenspraak met de veiligheidsregio IJsselland in 2026 verder uitgerold zal worden en waar al wel in 2025 acties zijn verricht op het gebied van de bewustwording. Vanuit de gemeenteraad is in het belang van de inwoners de nodige aandacht gevraagd voor de aanpak van femicide en voor het weerbaarheidsprogramma. Gevraagd is om met urgentie hiermee aan de slag te gaan en daarbij heeft de raad de bereidheid uitgesproken om hier extra middelen voor beschikbaar te willen stellen. Deze programma's kunnen (daarmee) in 2026 nader uitgewerkt en ten uitvoer gebracht worden.